Rehabilitacja w praktyce wydanie nr 1/2021
Rehabilitacja w praktyce wydanie nr 1/2021

Drodzy Czytelnicy,
mając na uwadze wyzwania stawiane przed fizjoterapeutami w zakresie kompleksowego postępowania usprawniającego, w bieżącym numerze chcielibyśmy podkreślić znaczenie fizykoterapii stosowanej nie tylko w wybranych schorzeniach narządu ruchu jako przydatny, ale często nieodzowny element współczesnego postepowania fizjoterapeutycznego związanego z prawidłową diagnostyką czynnościową i rehabilitacją. W aktualnym numerze, którego tematem przewodnim jest szeroko rozumiana fizykoterapia stosowana w praktyce fizjoterapeutycznej, mogą Państwo zapoznać się z m.in. z wybranymi zabiegami fizykalnymi stosowanymi u pacjentów pediatrycznych czy zabiegami fizykalnymi w leczeniu dolegliwości bólowych oraz wybranymi metodami postępowania fizjoterapeutycznego, a w tym skutecznością terapii łączonej w przewlekłym zespole bólowym odcinka lędźwiowo- -krzyżowego kręgosłupa, przeglądem wybranych metod fizjoterapeutycznych wykorzystywanych w usprawnianiu chorych po udarze mózgu czy też wybranymi zagadnieniami w procesie usprawniania pacjentów z kręgozmykiem i zaopatrzeniem ortopedycznym stosowanym po rekonstrukcji ACL. Zachęcam także do zapoznania się z komentarzem eksperckim, tym razem prof. Krzysztofa Kassolika, dotyczącym holistycznego podejścia wykorzystującego szeroki wachlarz metod z zakresu fizjoterapii oraz artykułem autorów próbujących odpowiedzieć na ważne i pojawiające się pytanie dotyczące przyszłości fizykoterapii i medycyny fizykalnej ‒ meandry fizjoterapii. Życzę miłej lektury i sukcesów zawodowych w Nowym 2021 Roku.
Z wyrazami szacunku
Jan Szczegielnia

Komentarz ekspercki

Rola fizykoterapii w zmniejszaniu dolegliwości bólowych

Dolegliwości bólowe w obrębie układu ruchu są jedną z najczęstszych przyczyn zgłaszania się pacjenta na fizjoterapię. Może to dotyczyć bólu dotyczącego stosunkowo małego obszaru jego występowania, np. łokieć golfisty, jak też i o bardziej rozległym charakterze, np. zespól bolesnego barku czy zespołu bólowego dolnego odcinka kręgosłupa. Tym samym może to dotyczyć stosunkowo małej grupy tkanek tworzących układ ruchu lub też stosunkowo dużej ich liczby. Są to zazwyczaj pokrywające je mięśnie i powięzie, ale także czasami i więzadła, krążki międzykręgowe czy, przy zmianach zwyrodnieniowych, powierzchnie stawowe i elementy kostne.

TEMAT NUMERU

Zastosowanie wybranych zabiegów fizykalnych w leczeniu dolegliwości bólowych

Zagadnienie dotyczące leczenia bólu jest bardzo ważne we wszystkich dziedzinach medycyny. Codziennie do lekarzy i innych pracowników ochrony zdrowia zgłaszają się tysiące pacjentów odczuwających dolegliwości bólowe. W leczeniu bólu obok metod farmakologicznych dużą rolę odgrywa fizjoterapia, w skład której wchodzą zabiegi fizykalne. W przypadku wielu schorzeń ich stosowanie pozwala na uzyskanie znamiennej poprawy w tym zakresie. W pracy omówiono zabiegi: hiperbarycznej terapii tlenowej, krioterapii miejscowej i ogólnoustrojowej, elektroterapii z użyciem prądów TENS, fali uderzeniowej, laseroterapii i ultradźwięków w aspekcie mechanizmów działania przeciwbólowego.

WIEDZA W PRAKTYCE

Wybrane zabiegi fizykalne u pacjentów pediatrycznych

Dzieci oraz młodzież odczuwają ból w odmienny sposób aniżeli osoby dorosłe. Chcąc zminimalizować dolegliwości bólowe, można stosować zabiegi fizykalne. Ich zaletą jest to, że mogą być wykorzystywane nawet u pacjentów pediatrycznych po uwzględnieniu wskazań oraz przeciwwskazań i odpowiednich procedur.

Przegląd wybranych metod fizjoterapeutycznych wykorzystywanych w usprawnianiu chorych po udarze mózgu

Udar mózgu jest stanem zagrożenia zdrowia i życia, w którym najważniejsze czynniki decydujące o przebiegu i skutkach choroby to czas oraz możliwość wczesnego włączenia postępowania fizjoterapeutycznego – zaraz po ustabilizowaniu parametrów życiowych pacjenta. Stale poszukuje się odpowiednich, najbardziej skutecznych technik neurofizjoterapeutycznych, różnicujących zarówno przyczyny udaru, jak i jego następstwa. W pracy dokonano przeglądu wybranych metod wykorzystywanych obecnie w rehabilitacji pacjentów po udarze mózgu. Dwie pierwsze, tj. NDT-Bobath (ang. neuro-developmental treatment – terapia neurorozwojowa wg Bobath) oraz PNF (ang. proprioceptive neuromuscular facilitation – metoda proprioceptywnego torowania nerwowo- -mięśniowego), należą do metod neurofizjologicznych powszechnie stosowanych w ośrodkach rehabilitacji neurologicznej w Polsce. Kolejne: metoda CIMT (ang. constraint-induced movement therapy – terapia wymuszenia ruchu), metoda wykorzystująca wirtualną rzeczywistość oraz usprawnianie pacjentów przy zastosowaniu robotyki, stanowią uzupełnienie standardowego programu rehabilitacji neurologicznej. Wszystkie powyższe metody wykorzystują plastyczne możliwości mózgu, natomiast oparta na nich terapia jest ukierunkowana na zadania.

Skuteczność terapii łączonej w przewlekłym zespole bólowym odcinka lędźwiowo-krzyzowego kręgosłupa

Zespół bólowy kręgosłupa lędźwiowo- krzyżowego staje się coraz większym problemem współczesnej cywilizacji. Celem badań była ocena skuteczności terapii łączonej w leczeniu przewlekłego zespołu bólowego odcinka lędźwiowo-krzyżowego kręgosłupa. Fizjoterapeutom rekomenduje się skojarzenie zabiegów przezskórnej elektrycznej stymulacji nerwów, masażu klasycznego oraz naświetlań promieniowaniem podczerwonym w terapii bólu krzyża.

Skuteczność metody McKenziego u pacjenta z rwą udową i dekompensacją tułowia - opis przypadku

W pracy omówiono przypadek pacjenta, u którego zdiagnozowano rwę udową. Pracuje on bardzo ciężko jako górnik, wielokrotnie wykonując ruchy obciążające kręgosłup. Mimo aktywności fizycznej w czasie wolnym, która postrzegana jest jako odpowiedni sposób zapobiegania dolegliwościom kręgosłupa, nie uniknął epizodu bólowego. Pacjent otrzymał odpowiednie wskazówki oraz specjalnie przygotowaną ulotkę z zaleceniami profilaktyki. Zalecono także wykonywanie odpowiednich ćwiczeń metodą McKenziego w domu. Trzy sesje terapeutyczne oraz samodzielne ćwiczenia wykonywane przez pacjenta metodą McKenziego skutkowały całkowitym wyleczeniem. Celem pracy jest ocena skuteczności metody McKenziego w rwie udowej.

Aktualne spojrzenie na proces usprawniania pacjentów z kręgozmykiem I i II stopnia - wybrane zagadnienia

Celem niniejszej publikacji jest prezentacja aktualnej wiedzy dotyczącej procesu usprawniania pacjentów z kręgozmykiem I i II stopnia. Analiza wybranych pozycji piśmiennictwa wskazuje, że nie ma wystarczających dowodów, aby zalecić konkretny rodzaj leczenia zachowawczego. Brak konsensusu w sprawie strategii niechirurgicznego leczenia chorób kręgosłupa doprowadził do bardzo zróżnicowanych praktyk wśród usługodawców.

Zaopatrzenie ortopedyczne stosowane po rekonstrukcji ACL w praktyce fizjoterapeuty

Zarówno przed-, jak i pooperacyjna rehabilitacja więzadła krzyżowego przedniego jest długim i złożonym procesem, podczas którego istnieje potrzeba stosowania ortez. Ortotyczne leczenie stawu kolanowego, który jest najczęściej i najciężej uszkadzanym połączeniem kostnym, zawsze ma na celu limitowanie jego ruchomości lub oddziaływanie na funkcjonalną oś mechaniczną. Prawidłowe zaordynowanie i dobranie zaopatrzenia ortopedycznego wymaga od fizjoterapeuty wiedzy i umiejętności w zakresie protetyki i ortotyki ruchu.

WARTO WIEDZIEĆ

Znaczenie badania odruchów u pacjenta pediatrycznego

Każde niemowlę powinno być poddawane wnikliwej diagnostyce. Dzięki badaniu odruchów można ocenić stan rozwoju OUN i ewentualne jego uszkodzenia. Szczególnie polecana jest diagnostyka odruchów zaproponowana przez Vojtę. Przeprowadzając pełne badanie wg wytycznych V. Vojty, uzyskujemy kompleksową ocenę dziecka pod względem jego spontanicznej motoryki i posiadanych możliwości oraz odruchów, które odzwierciedlają aktualny stan rozwoju układu nerwowego. Pozwala to na prognozowanie możliwości jego dalszego rozwoju.

Okiem sceptyka. Meandry fizjoterapii - co dalej z fizykoterapią/medycyną fizykalną

Na przestrzeni ostatnich kilku lat zauważa się, że fizykoterapia jest dyskryminowana jako metoda nieprzynosząca zamierzonych efektów terapeutycznych. Proponuje się zastępowanie jej innymi metodami z zakresu fizjoterapii, zapominając, że efektów terapeutycznych, wynikających z właściwości energii, bodźców wytwarzanych przez aparaty do elektroterapii, biostymulacji laserowej czy magnetoterapii nie da się niczym innym osiągnąć. Zapomina się przy tym o licznych badaniach naukowych prowadzonych zgodnie z EBM (ang. evidence-based medicine), czyli medycyny opartej na dowodach, z których niezbicie wynika skuteczność i bezpieczeństwo tego typu terapii. Stąd konieczność zmierzenia się z istniejącą sytuacją, przeprowadzenia dyskusji na temat kondycji medycyny fizykalnej w Polsce i sytuacji samej fizjoterapii jako integralnej części obszaru nauk medycznych oraz zaproponowanie zmian, które miałyby podnieść obecne standardy zabiegów z zakresu fizykoterapii, pracy fizjoterapeuty i efektów leczenia pacjenta.

SŁOWNIK FIZJOTERAPEUTY

Słownik fizjoterapeuty


W związku z wejściem w dniu 25 maja 2018 roku nowych przepisów w zakresie ochrony danych osobowych (RODO), chcemy poinformować Cię o kilku ważnych kwestiach dotyczących bezpieczeństwa przetwarzania Twoich danych osobowych. Prosimy abyś zapoznał się z informacją na temat Administratora danych osobowych, celu i zakresu przetwarzania danych oraz poznał swoje uprawnienia. W tym celu przygotowaliśmy dla Ciebie szczegółową informację dotyczącą przetwarzania danych osobowych.
Wszelkie informacje znajdziesz tutaj.
Zachęcamy również do zapoznania się z naszą nową Polityką Prywatności.
W przypadku pytań zapraszamy do kontaktu z naszym Inspektorem Ochrony Danych Osobowych pod adresem iodo@elamed.pl

Zamknij